Hayal Kırıklıkları Bitiyor, 2021’de Yollarda

0
809

Türkiye’nin yerli sermayeyle üretilecek olan otomobilinin ‘babayiğitleri’ ortaya çıktı. Anadolu Grubu, BMC, Kıraça Holding, Turkcell ve Zorlu Holding’in kuracağı konsorsiyum ile üretilecek ilk yerli otomobil 2019 tarihinde karşımıza çıkacak. 

Türkiye’nin yıllardır hayalini kurduğu yerli otomobil aslında yeni bir konu değil. Her ne kadar Türkiye şu güne kadar tamamen yerli otomobil üretememiş olsa da, hem devlet hem de özel sektör birçok girişimde bulundu. Hatta 135 günde tamamen yeni bir araba üretmeyi bile başardı ama seri üretime geçiremedi. 

Türkiye’de ilk otomobil 1929’da üretiliyor

Türkiye'de ilk otomobil 1929'da üretiliyor

Türkiye’nin ilk otomobil montaj hattı 1929 tarihinde Ford tarafından İstanbul serbest bölgeye kuruluyor. Yollarda araba görmenin neredeyse imkansız olduğu o tarihlerde kurulan bu ilk üretim bandı Büyük Buhran nedeniyle 1930’da kapanıyor. Ama bugüne kadar gelen yerli otomobil fikrinin temellerini atıyor.

Türk girişimcilerinin üretiği ilk otomobil: Nobel 2000

Türk girişimcilerinin üretiği ilk otomobil: Nobel 2000

1929 tarihinden sonra Türkiye’de yabancı sermayeli otomobil, kamyonet ve kamyon üretim tesisleri kuruldu. Ancak bu tesislerin çalışanları çoğunlukla yabancıydı. 1958’de Şişli’de Türk girişimcilerinin sayesinde Türk çalışanlarından oluşan küçük bir atölye açıldı. Fuldamobil lisansıyla burada Nobel 2000 adlı 3 tekerlekli küçük bir otomobil üretildi.

Ve ilk yerli otomobil üretiliyor: Devrim

Ve ilk yerli otomobil üretiliyor: Devrim

Otomobil üretme fikri Türkiye’de gitgide yaygınlaşırken devlet kademesi de olaya el atmanın zamanının geldiğini anladılar. 1961 yılında dönemin Cumhurbaşkanı Cemal Gürsel Ulaştırma Bakanlığı’na bir emir verdi.

İlk yerli otomobili yapmak için 129 gün süre var

İlk yerli otomobili yapmak için 129 gün süre var

Ulaştırma Bakanlığı Cumhurbaşkanı’nın emrini yerine getirmek için Eskişehir Demiryolu Fabrikası mühendislerini görevlendirdi ve yerli arabanın 29 Ekim 1961 tarihinde Cumhuriyet Bayramı etkinliklerinde kullanacağını söyledi. Türk mühendislerin sadece 129 günü vardı.

Devrim bir daha yol alamadı

Devrim bir daha yol alamadı

Yaşanan bu talihsiz olaydan sonra projenin fikir babası Cumhurbaşkanı Cemal Gürsel dahil herkes Devrim’e sırt döndü. Hiçbir zaman seri üretime geçemeyen Devrim’den 4 tane üretildi. Şu anda sadece bir tanesi Eskişehir Tülomsaş’daki fabrikada sergileniyor.

Adnan Menderes’in destek mektubu projenin temellerini attı

Adnan Menderes'in destek mektubu projenin temellerini attı

1954 yılında Türkiye’de otomobil üretmek için Ford temsilcileriyle görüşmeye başlayan Vehbi Koç, 1956 yılında dönemin Başbakanı Adnan Menderes’ten aldığı destek mektubu ile yaptığı görüşmeleri derinleştirdi ve Benar Nahum, Kenan İnal ve Henry Ford II ile temaslara başladı.

1959’da Otosan kuruldu

1959'da Otosan kuruldu

Bu temaslar sonucunda ise ilk adım 1959 yılında Otosan’ın kurulması ile atıldı. Yerli otomobil için çalışmalara başlayan Otosan otomobil üretmenin küçük bir otomobil pazarı olan Türkiye için fazla maliyetli olacağını ortaya çıkardı. Sac karoserli bir otomobil fazlasıyla pahalıya mal olacaktı. Çözüm ise fiberglastı.

 

19 Aralık 1966’da seri üretim bandından indi

19 Aralık 1966'da seri üretim bandından indi

19 Aralık 1966 tarihinde Otosan tesislerindeki seri üretim bandından indirilen Anadol, Yeterlilik Belgesi’ni ve araçların imal, tadil ve montajı hakkında teknik şartları gösteren yönetmelik onayını 28 Şubat 1967 tarihinde aldı ve 28 bin 800 liradan satışa çıktı.

 

‘Yerli otomobil 2020’den önce yollarda olacak’

'Yerli otomobil 2020'den önce yollarda olacak'

2015 yılında dönemin Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanı Fikri Işık yerli otomobilin 2020 yılından önce yollarda olacağını söyleyerek yerli otomobil projesinin fiilen başladığını duyurdu. İlk adım olarak İsveçli Saab markasının üretim platformu alındı. Ama tanıtılan prototipler ilgi görmedi ve büyük tartışma konusu oldu.

Yorumlar

Yorum